We krijgen vaak de vraag wat dat “de fabriek in Puolanka” nou precies is en als mensen het al niet meteen als grap zien, vragen ze het op z'n minst spottend: wanneer gaat die dan open?

Voor ons gaat het om iets groters dan een fysieke plek. De koptelefoonfabriek in Puolanka is het idee dat je ook hier dingen kunt maken. Niet alleen ontwerpen, adviseren en slides maken waar “groei mogelijk maken” op staat. Maar echt iets bouwen, iets repareren, iets verkopen en mensen aan werk helpen. Saaie spullen. Van dat spul waar een land uiteindelijk gewoon op blijft draaien.

De koptelefoons van Valco worden nog niet in Finland gemaakt. Dat kunnen we maar beter hardop zeggen voordat een of andere troll in de comments het ontdekt en denkt dat hij er een Pulitzer mee wint. We zijn een Fins bedrijf. Ontwerp, afstelling van het geluid, klantenservice en service gebeuren in Finland. De productie zit voorlopig nog ergens anders.

Maar de fabriek in Puolanka is wel de richting waar we naartoe willen.

We weten niet of die fabriek er ooit echt komt. Het kan te duur zijn, te moeilijk en te krankzinnig. Alle klassieke redenen zijn er. Die zijn er altijd. In Finland kunnen ze eindeloos goed uitleggen waarom je beter niks kunt doen.

Precies dat is zo irritant aan dit hele verhaal.

Veel van ons hebben van dichtbij gezien wat er gebeurt als uit een kleine plaats die ene fabriek, zagerij, werkplaats of andere plek verdwijnt waar mensen met hun handen en hun kop echt iets maken. Eerst heet het dat productie in Finland niet loont. Daarna loont het in Estland ook niet meer. Dan verhuist de productie naar een nog goedkopere plek. Uiteindelijk verschrompelt het hele bedrijf. Wat overblijft is een lege hal, een kapotte parkeerplaats en planken voor de deuren.

Het liedje is altijd hetzelfde: hier moet je niks maken.

Wij weigeren dat eigenlijk gewoon te accepteren.

Als je in deze wereld een handtas voor 50.000 euro kunt verkopen, dan kan het geen natuurwet zijn dat alles per se op de goedkoopste plek voor zo weinig mogelijk geld gemaakt moet worden. Ja, we snappen de kosten. We snappen de marges. We snappen ook dat productie in Europa soms economisch ongeveer net zo slim is als een bevroren meer proberen te ontdooien met een föhn.

Maar toch.

Op een gegeven moment werd dit voor ons ook een kwestie van laten zien dat het wél kan. Niet dat soort gedoe waarbij je naast een gehuurde Bugatti op Instagram staat te poseren en over je ochtendroutine begint. Wij hebben geen zin om om vijf uur op te staan om geïnspireerd te raken. Wij willen een gezond, groeiend bedrijf bouwen op een plek die door velen al dood is verklaard.

In Finland wordt een bedrijf meestal pas opgemerkt op het moment dat het aan het buitenland wordt verkocht. Voor ons zou productie in Finland een grotere prestatie zijn dan welk exit-verhaal, investor deck of sportwagen met leren bekleding dan ook.

De fabriek in Puolanka is dus een symbool. Misschien ooit ook een gebouw. Hopelijk een gebouw. Maar nu al betekent het voor ons dat we niet alleen weg willen uit plekken waar het moeilijk is. We willen bewijzen dat je hier nog steeds dingen kunt maken.

Misschien ziet het er op papier idioot uit.

De meeste dingen die de moeite waard zijn, zien er compleet idioot uit totdat een of andere idioot ze gewoon doet en de rest daarna komt uitleggen dat het eigenlijk volkomen logisch was.

Author: Henri Heikkinen